حجت الاسلام و المسلمین ابراهیم سیفی، از مبلّغان شهرستان آمل، در گفت وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در ساری، با اشاره به روایت موثّقی از امام رضا (ع) در باب تقابل عقل و جهل و اهمیت به کارگیری اندیشه در زندگی، اظهار داشت: در روایات متعددی، جایگاه عقل به عنوان یکی از مهمترین سرمایه های وجودی انسان تبیین شده است. در این میان، روایتی از امام رضا (ع) با سند موثّق که مرحوم مجلسی اعتبار آن را کمتر از صحیح نمی داند، به بیان حقیقتی بنیادین پرداخته است. امام هشتم (ع) در این روایت میفرمایند: «عَقْلُکَ صَدِیقُکَ وَ جَهْلُکَ عَدُوُّکَ؛ عقل تو دوست توست و جهل تو دشمن تو.»
کارشناس دینی خاطرنشان کرد: مراد از عقل در این روایت شریف، همان قوه تعقل و فعال سازی امتیاز ویژه ای است که خداوند در انسان نهاده است. تقابل مذکور در این حدیث، در واقع تقابل میان «تعقل» و «رها کردن عقل» (که همان جهل است) می باشد.
مبلّغ شهرستان آمل ابراز داشت: عقل در اینجا به مثابه یک دوست واقعی و صدیق برای انسان عمل می کند. در فرهنگ اسلامی و روایات اهل بیت (ع)، ویژگی های دوست واقعی به خوبی تبیین شده است؛ دوستی که انسان را نصیحت می کند، چشم بر خطاهای او نمی بندد، خیرخواه اوست و در سختی ها و بحران ها به یاری او می شتابد. چه این کمک از نظر مالی و مادی باشد و چه از نظر فکری و معنوی، دوست واقعی انسان را تنها نمی گذارد و رهاییبخش او از مشکلات است.
حجت الاسلام و المسلمین سیفی تصریح کرد: نیروی خدادادی عقل، انسان را به سمت حقّ و صلاح هدایت می کند، حتی اگر تبعات آن برخلاف خواسته های نفسانی و میلانی باشد. وقتی انسان از عقل و تعقل بهره می گیرد، هوای نفس مغلوب می شود و به همین دلیل در ادبیات روایی از هوای نفس به عنوان «دشمن» یاد شده است. در مقابل، جهل که به معنای به کار نینداختن عقل و بی تفاوتی نسبت به آن است، دشمنی خطرناک و آدمکش محسوب می شود که انسان را به سمت سقوط و هلاکت سوق می دهد.
کارشناس دینی خاطرنشان کرد: تقابل میان عقل و جهل، در اصل تقابل میان عقل و هوای نفس است. بنابراین هر کس که بر سر سفره عقل بنشیند و از این دوست صدیق بهره ببرد، از گزند دشمنی به نام جهل و هوا در امان خواهد بود و به سمت کمال و سعادت گام بر می دارد. این روایت نورانی از وجود مقدس ثامنالحجج (ع)، راهگشای بشر در مسیر زندگی دنیوی و اخروی است.
نظر شما